Bầu Catalystic là bộ phận nằm trên đường ống xả của ô tô, có nhiệm vụ xử lý khí thải độc hại trước khi thải ra môi trường, giúp xe đạt tiêu chuẩn khí thải (Euro 3–6).
1. Chức năng của bầu Catalytic
Bầu catalytic chuyển đổi các khí độc sinh ra trong quá trình đốt cháy nhiên liệu thành khí ít độc hơn:
|
Khí độc đầu vào |
Sau xử lý |
|
CO (carbon monoxide) |
CO₂ |
|
HC (hydrocarbon chưa cháy) |
CO₂ + H₂O |
|
NOx (oxit nitơ) |
N₂ + O₂ |
2. Cấu tạo bầu Catalytic
Bầu catalytic gồm 4 phần chính:

1. Vỏ kim loại
-
Thường làm bằng thép không gỉ
-
Chịu nhiệt rất cao (700–900°C)
-
Bảo vệ lõi xúc tác bên trong
2. Lõi gốm tổ ong (Substrate)
-
Dạng tổ ong (honeycomb)
-
Tăng diện tích tiếp xúc khí thải
-
Làm bằng gốm ceramic hoặc kim loại
3. Lớp phủ xúc tác quý
Trên bề mặt lõi tổ ong phủ các kim loại quý:
-
Platinum (Pt)
-
Palladium (Pd)
-
Rhodium (Rh)
Đây là phần đắt tiền nhất của catalytic
4. Cảm biến oxy (O₂ sensor)

-
Gắn trước và sau bầu catalytic
-
Giúp ECU điều chỉnh tỷ lệ hòa khí chính xác
5. Nguyên lý hoạt động
Khi động cơ hoạt động:
-
Khí thải nóng đi qua bầu catalytic
-
Nhiệt độ đạt ~300–400°C → lớp xúc tác bắt đầu hoạt động
-
Các phản ứng hóa học xảy ra trên bề mặt xúc tác:
Các phản ứng chính:
-
Oxy hóa CO → CO₂
-
Oxy hóa HC → CO₂ + H₂O
-
Khử NOx → N₂ + O₂
Xúc tác không bị tiêu hao, chỉ đóng vai trò thúc đẩy phản ứng
6. Phân loại bầu Catalytic
Theo động cơ
-
Catalytic cho động cơ xăng (3-way catalytic)
-
Catalytic cho động cơ diesel (DOC – Diesel Oxidation Catalyst)
-
Dấu hiệu bầu Catalytic bị hỏng
-
Xe yếu máy, ì
-
Hao nhiên liệu
-
Đèn Check Engine
-
Khí thải mùi hắc, trứng thối
-
Nhiệt độ ống xả tăng bất thường
-
