bầu SCR là gì? cấu tạo và nguyên lý hoạt động

SCR (Selective Catalytic Reduction – hệ thống khử xúc tác chọn lọc) là bộ phận xử lý khí thải động cơ Diesel, có nhiệm vụ giảm khí NOx (NO, NO₂) bằng cách phun dung dịch Urea (AdBlue/DEF) vào dòng khí xả, biến NOx thành N₂ (khí nitơ) và H₂O (hơi nước) – gần như vô hại với môi trường.

Như vậy SCR là “bộ trung hòa NOx” của xe diesel hiện đại (Euro 4–6)

1. Thành phần cấu tạo hệ thống SCR

Hệ thống SCR không chỉ có một bầu, mà là cả một hệ thống, gồm:

1. Bầu SCR (SCR Catalyst)

  • Vỏ thép không gỉ chịu nhiệt cao

  • Lõi dạng tổ ong (ceramic hoặc kim loại)

  • Phủ chất xúc tác: Vanadium (V), Titanium (Ti), Zeolite

2. Dung dịch Urea – AdBlue (DEF)

  • Thành phần: 32,5% Urea + 67,5% nước khử khoáng

  • Khi gặp nhiệt → tạo NH₃ (amoniac) để khử NOx

3. Kim phun AdBlue

  • Phun chính xác lượng AdBlue vào ống xả

  • Hoạt động theo lệnh ECU

4. Bộ trộn (Mixer)

  • Giúp AdBlue trộn đều với khí xả

  • Tránh kết tinh urea gây tắc ống xả

5. Bình chứa AdBlue được đặt nằm trên bình diesel

  • Có cảm biến mức, nhiệt độ, chất lượng

  • sưởi chống đông (dưới –11°C)

6. Bơm AdBlue & bộ điều khiển

  • Tạo áp suất phun

  • Điều khiển lưu lượng chính xác

7. Cảm biến NOx

  • Đặt trước và sau bầu SCR

  • Giám sát hiệu quả xử lý khí thải

    2. Nguyên lý hoạt động của bầu SCR

Quá trình diễn ra theo 5 bước chính:

Bước 1: Khí thải đi ra từ động cơ

  • Sau khi qua DOC + DPF, khí thải vẫn còn NOx

Bước 2: Phun AdBlue

  • ECU tính toán lượng AdBlue phù hợp

  • Kim phun phun AdBlue vào ống xả

Bước 3: Phân hủy AdBlue

Ở nhiệt độ 200–450°C:

  • Urea → NH₃ (amoniac) + CO₂

Bước 4: Phản ứng trong bầu SCR

NH₃ phản ứng với NOx trên bề mặt xúc tác:

  • NOx + NH₃ → N₂ + H₂O

Bước 5: Giám sát & điều chỉnh

  • Cảm biến NOx sau SCR kiểm tra lượng NOx còn lại

  • ECU điều chỉnh lượng AdBlue cho chu trình tiếp theo

3. Vị trí bầu SCR trong hệ thống xả

Thường theo thứ tự:Động cơ → DOC → DPF → phun AdBlue → SCR → ống xả

4. Dấu hiệu bầu SCR / hệ thống SCR gặp lỗi

  • Đèn Check Engine / SCR

  • Xe báo hết AdBlue dù còn

  • Giảm công suất, giới hạn tốc độ

  • Hao AdBlue bất thường

  • Lỗi cảm biến NOx

5. Vì sao SCR rất quan trọng?

✔ Giảm NOx tới 90%✔ Bắt buộc để đạt tiêu chuẩn Euro 5 – Euro 6✔ Không ảnh hưởng công suất động cơ✔ Thân thiện môi trường

6. Lưu ý khi sử dụng hệ thống SCR

⚠ Chỉ dùng AdBlue đạt chuẩn ISO 22241⚠ Không pha nước hay dung dịch khác⚠ Không để AdBlue khô kết tinh trong kim phun⚠ Bảo dưỡng định kỳ hệ thống phun

Bài viết liên quan
Trang web này sử dụng cookie để mang đến cho bạn trải nghiệm duyệt web tốt hơn. Bằng cách duyệt trang web này, bạn đồng ý với việc chúng tôi sử dụng cookie.